یاد آوری
این فشار است که باعث ادامه یافتن هر چیزی بر روی زمین است. فشار نقش بسیار مهمی در زندگی تمامی جانداران دارد. آبی که می نوشیم، هوایی که تنفس می کنیم، خونی که در بدن ما به حرکت در می آید و... با مفهوم فشار ارتباط دارند. در این فصل بیش تر با فشار و موارد مربوط به آن آشنا می شویم تا بتوانیم دنیای اطراف خود را بهتر بشناسیم.
نیرو: به اثر متقابل میان دو جسم نیرو گفته می شود که یکای اندازه گیری آن نیوتون است. این کمیت توسط نیروسنج قابل اندازه گیری است. در فصل 5با نیرو و مفهموم آن آشنا شدیم.
فشار: به مقدار نیرویی که بر واحد سطح وارد می شود فشار گفته می شود و یکای اندازه گیری آن نیوتون بر متر مربع یا همان پاسکال است. این کمیت توسط فشار سنج قالب اندازه گیری است.
نحوه محاسبه فشار:
هر پاسکال معادل 1نیوتون بر متر مربع است. تاثیر دو نیروی یکسان بر سطح هایی با مساحت متفاوت:

*نیرو در سطح کوچک تر، متمرکز می شود و در نتیجه فشار بیش تری ایجاد می کند.
*نیرو در سطح بزرگتر، پخش می شود و در نتیجه فشار کمتری ایجاد می شود.

با توجه با قانون قبل اسکی باز ها با چوب اسکی پایشان درون برف فرو نمی رود.
نکته مهم: به شرط ثابت بودن نیرو، با کاهش مساحت سطح، مقدار فشار حاصل شده افزایش می یابد.فشار در مایع ها مایع ها نیز همانند اجسام جامد می توانند به سطح زیرین خود نیرو و در نتیجه فشار وارد کنند. شما فشار حاصل از آب را در زندگی خود تجربه کرده اید. برای مثال وقتی یکی از انگشتان را جلوی آبی که از شیلنگ بیرون می آید می گیرید، فشار آب را به راحتی احساس می کنید و یا در اعماق بیش تر استخر پر
از آب، فشار آب بیش تری را بر روی بدنتان احساس می کنید. به همین دلیل غواصان نمی توانند در عمق بیش از 07متر شنا کنند.
یکی از عوامل موثر در فشار مایع ها ارتفاع ستون مایع (عمق مایه) است که با افزایش عمق مایع، فشار حاصل شده نیز افزایش میابد. با توجه به توصویر زیر مفهوم این عبارت را بیش تر متوجه خواهید شد: با توجه به تصویر بالا متوجه می شویم که نسبت به روزنه پایینی، آب ارتفاع بیش تری دارد و نیروی وزن حاصل از آن فشار بیش تری را در این نقطه تولید می کند. در حالی که نسبت به روزنه بالایی ارتفاع آب کمتر و فشار ناشی از وزن آن نیز کم تر است.

نکته: فشار مایع در یک عمق معین از سطح مایع، در همه جهت ها یکسان است.
سطح آزاد مایع و ظروف مرتبطه:
ظروف مرتبطه مجموعه ظروفی با شکل های مختلف و با دهانه باز می باشند که از قسمت انتهایی به یکدیگر مرتبط و متصل هستند. به شکل زیر دقت کنید. این ظرف چند سر متفاوت دارد اما انتهای تمامی سر ها به یکدیگر متصل است. اگر آب را در این ظرف بریزید، آب تا وقتی که ارتفاع یکسانی در تمامی نقاط ظرف بگیرد و فشار در همه جای ظرف یکسان شود، پخش خواهد شد. به این ارتفاع یکسان سطح آزاد می گویند:
نکته: آزمایش ظروف مرتبطه ثابت می کند که فشار مایعات به شکل و حجم ظرف و مقدار کلی مایع بستگی ندارد، بلکه به ارتفاع ستون مایع بستگی دارد.

اصل پاسکال
مایعات به آسانی متراکم نمی شوند، یعنی نمی توان به آسانی حجم آنها را کم کرد. بنابراین هنگام وارد شدن فشار به مایعات، آن فشار منتقل می شود. پس اگر بر بخشی از مایع که در ظرفی محصور است فشار وارد کنیم، فشار بدون کاهش به قسمت های دیگر ظرف منتقل می شود. این ویژگی را اصل پاسکال می گویند. مهم ترین کاربرد های این اصل عبارت اند از: استفاده در بالابر های هیدرولیکی، ترمز هیدرولیکی
ماشین و... می باشد. به زبان ساده این اصل بیان می کند که اگر بر بخشی از مایعی که درون ظرفی محصور است، فشار وارد شود، این فشار بدون تغییر به بخش های دیگر مایع و دیواره های ظرف وارد می شود.
این وسیله بر اساس اصل پاسکال عمل می کند. یعنی وقتی راننده ای پدال ترمز را فشار می دهد، این فشار (بدون تغییر در مقدار) توسط روغن ترمز به پیستون ها و کفشک ها و بالشتک ها منتقل می شود. کفشک ها به کاسه ترمز عقب و بالشتک ها به صفحه ای که به چرخ جلو متصل است نیرو وارد کرده و خودرو متوقف می شود:
نکته بسیار مهم:
فشار حاصل از مایعات به سه عامل چگالی مایع، شتاب گرانش زمین و ارتفاع ستون مایع بستگی دارد. با افزایش هر یک از این سه عامل، مقدار فشار نیز افزایش میابد و این فشار مطابق رابطه زیر قابل محاسبه خواهد بود:
P =
p ×g ×h
فشار در گاز ها
گاز ها نیز مانند مایع ها دارای فشار هستند. در زندگی روزمره به طور غیر مستقیم همواره با فشار گازها در ارتباط هستیم. از باد گرفته تا نوشیدن مایعات با ِنی. در اطراف زمین تا ارتفاع معینی هوا وجود دارد و هرچه از سطح زمین بالاتر می رویم، این فشار کم تر می شود. مثلا فشار هوای قله اورست بسیار پایین تر از سواحل خلیج فارس است. بدن ما توسط فشار خون در رگ های بدن، فشاری معادل فشار هوا به وجود می آورد. به همین دلیل فضانوردان باید در بیرون از جو لباس های شبیه سازفشار زمین را بپوشند تا فشار درون و فشار بیرون بدنشان به حد تعادل برسد.وقتی با شست دستمان بر روی لاستیک دوچرخه فشار وارد می کنیم تا میزان باد آن را بررسی کنیم، شست دستمان با مقاومتی همراه می شود که این مقاومت ناشی از فشار هوای درون لاستیک دوچرخه است. تمامی اجسام روی زمین فشار درونی برابر با فشار هوا دارند. اگر این فشار درونی را توسط یک پمپ خلاء به صفر برسانیم، آن جسم توسط فشار هوا له می شود!!
بررسی فشار هوا نسبت به سطح زمین:
جو یا اتمسفر همان هوای اطراف کره زمین است که تا ارتفاع معینی کره زمین را در بر گرفته است. با افزایش ارتفاع نسبت به سطح زمین، فشار هوا کمتر می شود زیرا تراکم مولکول ها با افزایش ارتفاع از سطح زمین کم تر می شود.